Algemeen bekend is het idee dat je moet kiezen tussen werken of leren, maar steeds meer mensen willen deze twee combineren. In Nederland kiezen elk jaar duizenden jongeren én volwassenen voor een route waarbij ze zowel ervaring opdoen als leren. De combinatie zorgt voor een goede voorbereiding op een beroep, zorgt voor een inkomen én vergroot de kans op een vaste baan. In deze blog lees je hoe deze manier van leren en werken eruitziet, wat de voordelen zijn, welke soorten opleidingen er zijn en hoe je kunt beginnen aan je eigen traject.
De kracht van leren in de praktijk
Combineer je werken met leren, dan krijg je direct te maken met het vak waar je voor leert. Je volgt een opleiding, maar je werkt ook een aantal dagen bij een bedrijf in je toekomstige beroep. In Nederland gebeurt dit veel in de zogenaamde beroepsbegeleidende leerweg, ofwel de BBL. Dit betekent dat je meestal vier dagen per week werkt en één dag naar school gaat. Je krijgt dus praktijkgericht onderwijs en kunt meteen toepassen wat je leert. Zo zie je precies hoe het er in jouw werkveld aan toegaat en kun je beslissen of deze richting bij jou past. Ook oudere mensen die zich willen omscholen maken vaak gebruik van deze aanpak. Bij leren op de werkvloer leer je van collega’s en van echte situaties, niet alleen uit boeken. Het is een praktische en doelgerichte manier om snel een vak te beheersen.
Voordelen van leren tijdens het werken
Naast het opdoen van praktijkervaring heeft werken en leren samen nog meer voordelen. Je ontvangt vaak loon, waardoor je minder afhankelijk bent van leningen of een bijbaan. Zo kun je rondkomen terwijl je leert. Ook ontdek je sneller of het beroep dat je kiest bij je past, waardoor je minder snel vastloopt in een richting die niet bij je ligt. Doordat bedrijven investeren in medewerkers die leren en werken, is de kans groter dat je na het afronden van je opleiding mag blijven. Werkgevers vinden het tegenwoordig belangrijker dat mensen goed zijn ingewerkt en passen binnen het team. Die kans is groter als je hebt laten zien wat je kunt. Doordat je een netwerk opbouwt op de werkvloer, kom je makkelijk in contact met andere medewerkers en leer je hoe je samenwerkt. Het kan je zelfvertrouwen vergroten en je voorbereiden op verschillende werkplekken.
Verschillende soorten opleidingen en sectoren
Er bestaat een uitgebreid aanbod van leerwerktrajecten. In de techniek is deze manier van leren al jaren normaal, maar het komt ook veel voor in de zorg, logistiek, horeca, administratie en de bouw. Op verschillende niveaus kun je aan de slag: van mbo tot hbo en soms zelfs universiteit. Zo vind je opleidingen voor bijvoorbeeld verzorgende IG, monteur, kok, chauffeur, financieel medewerker of laborant. De meeste leerwerkplekken zijn te vinden bij erkende leerbedrijven. Zij werken samen met scholen en weten wat er van je wordt verwacht. Vaak heb je de keuze uit vaste richtingen, maar sommige bedrijven bieden ook interne opleidingen of een eigen trainingsprogramma aan. Check altijd of jouw opleiding erkend is, zodat je diploma echt waarde heeft op de arbeidsmarkt. Steeds meer sectoren waarderen de combinatie van leren én praktijkervaring.
Zelf aan de slag met werken en leren
Wil je beginnen met werken en leren, dan zijn er verschillende stappen. Eerst zoek je een opleiding of richting die bij je past. Lees goed wat de eisen zijn en controleer welke bedrijven erkend zijn als leerwerkplek. Je kunt vacatures vinden via scholen, uitzendbureaus en grote bedrijven, maar ook speciale websites waar alle erkende plekken te vinden zijn. Soms mag je direct solliciteren bij een bedrijf, soms gaat dit via de opleiding zelf. De intake bestaat vaak uit een gesprek en soms een test. Na toelating word je gekoppeld aan een praktijkbegeleider die je op het werk helpt. De school houdt contact met zowel jou als de werkgever om te zorgen dat je genoeg leert én werkt. De duur van het traject hangt af van de opleiding, maar meestal duurt het tussen één en drie jaar. Aan het eind ontvang je een officieel diploma of certificaat dat je kansen op de arbeidsmarkt vergroot.
Meest gestelde vragen over werken en leren
- Moet ik voor een leerwerktraject altijd al een baan hebben?
Voor de meeste leerwerktrajecten heb je een plek bij een erkend leerbedrijf nodig voordat je start. Dit betekent dat je solliciteert en aangenomen moet worden. Soms helpt een school of uitzendbureau je hiermee.
- Krijg ik betaald tijdens het werken en leren?
Vaak ontvang je tijdens het leren en werken een salaris. De hoogte hangt af van de sector, je leeftijd en het soort bedrijf waar je werkt. Vraag altijd vooraf wat je precies verdient.
- Is werken en leren alleen voor jonge mensen?
Werken en leren is er voor iedereen, dus niet alleen voor jongeren. Ook volwassenen die zich willen omscholen of bijscholen kunnen kiezen voor deze vorm.
- Kan ik na mijn opleiding doorstromen naar een hoger niveau?
Na het afronden van je leerwerktraject kun je vaak verder leren op een hoger niveau. Dit geldt voor veel richtingen binnen het mbo en soms ook voor het hbo en de universiteit.
- Hoe vind ik een erkend leerbedrijf?
Je vindt erkende leerbedrijven via speciale websites waar je kunt zoeken op sector en regio. Ook scholen en uitzendbureaus hebben vaak een lijst met bedrijven waar je terecht kunt.